Prawidłowy obraz MRI stawu skokowego i tyłostopia

Prawidłowy obraz MRI stawu skokowego i tyłostopia

Prawidłowy obraz MRI stawu skokowego i tyłostopia


Wprowadzenie

Niniejszy moduł e‑Anatomy jest poświęcony anatomii stawu skokowego i tyłostopia, i przedstawia prawidłowy obraz rezonansu magnetycznego więzadeł, ścięgien, mięśni, troczków, kaletek maziowych i pochewek ścięgnistych, kości stępu oraz rozcięgna podeszwowego.

Główne wskazania do wykonania obrazowania metodą rezonansu magnetycznego (MRI) stawu skokowego to:

  • Ocena złamań utajonych lub obrzęku szpiku kostnego w sytuacji, gdy początkowe zdjęcia RTG są prawidłowe, ale istnieje istotne podejrzenie kliniczne, szczególnie w przypadkach utrzymującego się bólu po ostrym urazie.
  • Ocena uszkodzeń więzadeł i ścięgien, w tym stopniowanie urazów więzozrostu piszczelowo-strzałkowego oraz więzadeł: piszczelowo-strzałkowego przedniego i trójgraniastego, co ma szczególne znaczenie w planowaniu leczenia u sportowców. 
  • Ocena przewlekłego bólu stawu skokowego przy prawidłowych lub nieswoistych obrazach RTG, w tym w przypadku podejrzenia zespołów ciasnoty oraz w celu wykluczenia innych patologii tkanek miękkich lub kości. Rezonans magnetyczny jest szczególnie przydatny w wykrywaniu i diagnozowaniu schorzeń ścięgien (takich jak tendinoza, zapalenie pochewek ścięgnistych i zerwania ścięgien), naderwań więzadeł oraz przewlekłej niestabilności, a także w identyfikowaniu złamań utajonych lub przeciążeniowych, zmian kostno-chrzęstnych i obrzęku szpiku kostnego, które mogą zostać przeoczone podczas wstępnych badań obrazowych. Rezonans magnetyczny jest również wskazany szczególnie wtedy, gdy istnieje podejrzenie takich schorzeń, jak koalicja stępu, zespoły ciasnoty, neuropatie uciskowe (np. zespół kanału stępu) lub choroby błony maziowej stawów.
     

Materiali e metodi

Rezonans magnetyczny stawu skokowego i tyłostopia wykonano u zdrowego, 48‑letniego pacjenta przy użyciu aparatu do rezonansu magnetycznego Siemens 3T.

Główne płaszczyzny obrazowania stosowane w rezonansie magnetycznym stawu skokowego to płaszczyzny: osiowa, czołowa i strzałkowa. Każda z tych płaszczyzn pełni odrębną rolę w ocenie anatomii i patologii stawu skokowego:

  • Płaszczyzna osiowa: płaszczyzna jest optymalna do oceny więzadeł piszczelowo-strzałkowych przedniego i tylnego, więzadeł skokowo-strzałkowych przedniego i tylnego oraz pozwala na ogólną ocenę więzadła trójgraniastego. Jest ona również niezbędna do oceny ścięgien, pęczków naczyniowo-nerwowych oraz więzozrostu. Obrazowanie w płaszczyźnie osiowej jest szczególnie przydatne do wizualizacji uszkodzeń więzadeł i patologii ścięgien, zwłaszcza w połączeniu z sekwencjami z supresją tkanki tłuszczowej lub STIR, które redukują efekt „magic angle”, czyli artefakty w obrazowaniu, i zwiększają czułość diagnostyczną w wykrywaniu nieprawidłowości ścięgien.
  • Płaszczyzna strzałkowa: obrazowanie w płaszczyźnie strzałkowej zapewnia optymalne widoki ścięgna Achillesa, powięzi podeszwowej oraz więzadła sprężystego. Jest ona również przydatna do oceny stawów piszczelowo-skokowego i skokowego dolnego, a także do sprawdzenia ustawienia i integralności struktur tyłostopia oraz śródstopia.
  • Płaszczyzna czołowa: płaszczyzna czołowa najlepiej nadaje się do wizualizacji całej długości więzadła trójgraniastego, w tym jego komponentów: piszczelowo-sprężystego, piszczelowo-piętowego oraz tylnego piszczelowo-skokowego. Jest ona również wartościowa przy ocenie bocznych więzadeł pobocznych, więzadła sprężystego oraz zależności między kością skokową a piętową. Obrazy wykonane w płaszczyźnie czołowej są kluczowe przy ocenie szpar stawowych, chrząstki stawowej oraz struktur kostnych.

Sekwencje stosowane w rezonansie magnetycznym stawu skokowego obejmują:

  • Sekwencje T1‑zależne: do oceny szczegółowej anatomii oraz szpiku kostnego, ponieważ oferują wysoki kontrast między tkanką tłuszczową, a innymi tkankami, umożliwiając ocenę kości, ścięgien i więzadeł. 
  • Sekwencje zależne od gęstości protonów z supresją tkanki tłuszczowej (PD‑FS): służą do wykrywania płynu, obrzęku i stanu zapalnego, dzięki czemu wykazują dużą czułość przy identyfikacji uszkodzeń więzadeł, patologii ścięgien oraz nieprawidłowości szpiku kostnego. 

Struktury anatomiczne zostały opisane przez dr. Antoine’a Micheau (radiologa, Montpellier – Francja), zgodnie z Terminologia Anatomica 2.

Brak treści

  • Melão L, Canella C, Weber M, Negrão P, Trudell D, Resnick D. Ligaments of the transverse tarsal joint complex: MRI-anatomic correlation in cadavers. AJR Am J Roentgenol. 2009 Sep;193(3):662-71. doi: 10.2214/AJR.08.2084. PMID: 19696279.
  • Numkarunarunrote N, Malik A, Aguiar RO, Trudell DJ, Resnick D. Retinacula of the foot and ankle: MRI with anatomic correlation in cadavers. AJR Am J Roentgenol. 2007 Apr;188(4):W348-54. doi: 10.2214/AJR.05.1066. PMID: 17377003.
  • Superior Peroneal Retinaculum - MRI Anatomy and Injuries https://www.youtube.com/watch?v=rhENrxHZIxs&list=PLnLTYt4WARjeQ_-Uo4epqqnTLhrawBW9F&index=22 by Dr Christoph Agten
  • MRI Anatomy of Lateral Ankle Ligaments https://www.youtube.com/watch?v=iwjRT6R4QMM&list=PLnLTYt4WARjeQ_-Uo4epqqnTLhrawBW9F&index=26 by Dr Christoph Agten
  • MRI Anatomy of Ankle Ligaments: Deltoid Ligament https://www.youtube.com/watch?v=R0WSeOUwX3s&list=PLnLTYt4WARjeQ_-Uo4epqqnTLhrawBW9F&index=27 by Dr Christoph Agten
  • Li SY, Hou ZD, Zhang P, Li HL, Ding ZH, Liu YJ. Ligament structures in the tarsal sinus and canal. Foot Ankle Int. 2013 Dec;34(12):1729-36. doi: 10.1177/1071100713500653. Epub 2013 Aug 2. PMID: 23913369.
  • https://radsource.us/sinus-tarsi-syndrome/
  • Terminologia anatomica: international anatomical terminology By the Federative Committee on Anatomical Terminology (FCAT).  Stuttgart:  Georg Thieme Verlag.  ISBN-10: 3-13-114361-4. ISBN-13: 978-3-13-114361-7
  • Pocket Atlas of Human Anatomy: 5th edition - W. Dauber, Founded by Heinz Feneis
    Netter, Frank H. (2011) Atlas of human anatomy /Philadelphia, PA : Saunders/Elsevier