Przewód tętniczy
Ductus arteriosus
- Latin eponyms: Ductus Botalli
- Eponyms: Botallo
Definicja
Przewód tętniczy (przewód Botalla) jest połączeniem naczyniowym między tętnicą płucną a aortą, niezbędnym w życiu płodowym. Łączy bliższą część tętnicy płucnej lewej (lub pień płucny) z aortą zstępującą, dystalnie od odejścia tętnicy podobojczykowej lewej.
W okresie rozwoju płodowego przewód tętniczy pełni kluczową funkcję fizjologiczną, umożliwiając krwi ominięcie wypełnionych płynem, nieczynnnych płuc płodu. Odprowadza większość rzutu prawej komory z krążenia płucnego bezpośrednio do krążenia systemowego, ponieważ utlenowanie krwi zachodzi w łożysku, a nie w płucach. Ten przeciek prawo-lewy zmniejsza obciążenie serca płodu i zapewnia sprawne krążenie.
Po urodzeniu przewód tętniczy ulega fizjologicznemu zamknięciu w ciągu pierwszych kilku dni życia w odpowiedzi na liczne sygnały fizjologiczne, w tym wzrost prężności tlenu, obniżenie stężenia prostaglandyn oraz inne zmiany biochemiczne. Po zamknięciu naczynie przekształca się w twór włóknisty zwany więzadłem tętniczym.
Gdy przewód tętniczy nie zamknie się po urodzeniu, stan ten określa się mianem przetrwałego przewodu tętniczego (PDA), który występuje u około 0,3% do 0,8% noworodków donoszonych i jest częstszy u noworodków przedwcześnie urodzonych. Następstwa hemodynamiczne przetrwałego przewodu tętniczego zależą od wielkości naczynia oraz gradientu ciśnień między krążeniem systemowym a płucnym i mogą wahać się od klinicznie nieistotnych do powodujących niewydolność serca i nadciśnienie płucne.