Torebka stawowa stawu kolanowego
Capsula articularis genus
Definicja
Torebka stawowa kolana (torebka stawowa) jest gęstą włóknistą otoczką tkanki łącznej, która całkowicie otacza staw kolanowy, uszczelniając przestrzeń stawową i zawierając w niej płyn maziowy. [1] Jest to największa torebka stawowa w organizmie, co odpowiada statusowi stawu kolanowego jako największego stawu maziówkowego.
Budowa ogólna Torebka stawowa stawu kolanowego składa się z dwóch warstw funkcjonalnych:Warstwa włóknista (zewnętrzna): Twarda, gęsta osłona tkanki łącznej, która przyczepia się do kości otaczających staw. Jej grubość jest zróżnicowana w zależności od naprężeń mechanicznych w poszczególnych miejscach; miejscowo ulega pogrubieniu, tworząc więzadła torebkowe. Może również obejmować ścięgna (np. ścięgno mięśnia półbłoniastego od strony tylnej).
Błona maziowa (wewnętrzna): Wyściela wewnętrzną powierzchnię torebki i wytwarza płyn maziowy, który smaruje staw oraz odżywia pozbawioną naczyń chrząstkę stawową.
Torebkę i jej struktury podporowe opisuje się klasycznie w modelu trójwarstwowym zarówno po stronie przyśrodkowej, jak i bocznej:
Strona przyśrodkowa: Warstwa 1 to głęboka powięź goleni; warstwa 2 zawiera powierzchowne więzadło poboczne piszczelowe (MCL); warstwa 3 stanowi właściwą torebkę, obejmującą głębokie więzadło poboczne piszczelowe, więzadła łąkotkowo-udowe i łąkotkowo-piszczelowe oraz więzadło rzepkowo-łąkotkowe.
Strona boczna: Najgłębsza warstwa (torebka) rozdziela się ku tyłowi na dwie blaszki, obejmując więzadło poboczne strzałkowe, więzadło trzeszczkowo-strzałkowe oraz więzadło łukowate; anatomiczne warianty dotyczą tego, które z tych więzadeł wzmacniających są obecne.
Przyczepy
Szerokość przyczepu torebki do kości jest zróżnicowana w zależności od lokalizacji. Po bocznej stronie piszczeli przyczep jest najszerszy (~8,6 mm) na tylnym brzegu guzka Gerdy'ego i zwęża się ku tyłowi i bocznie, przechodząc w liniowy przyczep na głowie strzałki. W badaniu histologicznym strefy przyczepu zawierają chrząstkę włóknistą bogatą w kolagen typu II, która ulega zmianom wraz z wiekiem i w przebiegu chorób.